Software wordt commodity, hardware wordt het nieuwe concurrentievoordeel
In de elektronicawijk Huaqiangbei in Shenzhen bouw je een prototype in een dag. Remy Gieling en Job van den Berg over waarom hardware het nieuwe concurrentievoordeel wordt nu AI software goedkoop maakt.

Wie door Huaqiangbei loopt, de elektronicawijk in het hart van Shenzhen, ziet de fabriek van de wereld in het klein. Verdiepingen vol camera's, telefoonhoesjes en powerbanks, en daartussen kraampjes met elk denkbaar onderdeel. Tijdens The AI Experience spraken Remy Gieling en Job van den Berg er met de makers van hardwarecommunity Troublemakers en ontwikkelbedrijf To the Moon. Hun boodschap: nu AI software goedkoop maakt, verschuift het voordeel naar wat je kunt vastpakken.
Wat is Huaqiangbei eigenlijk?
"Het is de grootste elektronicamarkt ter wereld. Zo'n 25 jaar geleden lag hier de rand van de stad. Je reed erheen, parkeerde in het gras, haalde je onderdelen op en reed terug naar je fabriek. Nu is het een gebied van een paar vierkante kilometer met honderdduizenden banen. Er staat een gebouw met acht verdiepingen alleen maar powerbanks. Toen ik vroeg hoeveel innovatie er in een powerbank past, was het antwoord simpel: we produceren hier voor de wereld."
"Ming, een van onze gastheren, vertelde dat hij voor Halloween in tien minuten een compleet kostuum met lampjes en elektronica bij elkaar had gescoord. Dat is de schaal en de snelheid waar je het over hebt. Voor elk onderdeel heb je tien of twintig varianten, en leveranciers geven het vaak gratis mee als ze denken dat je later volume gaat afnemen."
Je kunt er een prototype bouwen in één dag. Waarom is die snelheid zo belangrijk?
"Dat is misschien wel het grootste inzicht van dit bezoek. Just-in-time levering van hardware is cruciaal. Je denkt misschien: een dagje later, wat maakt het uit? Maar bij hardware stapelt elke dag vertraging zich op. Je kunt niet testen, niet bijsturen, niet door. In Shenzhen hoef je de wijk niet uit. Alle onderdelen zijn er, en alle kennis ook."
"Ik heb vroeger best wat gadgets op Kickstarter gekocht. Bijna altijd liepen die projecten vertraging op, omdat ze hun onderdelen niet op tijd konden krijgen. Nu snap ik waarom. Wie in Shenzhen zit, heeft dat probleem gewoon niet."
Jullie hoorden er dat software een commodity wordt. Hoe bedoelen ze dat?
"De oprichter van To the Moon, die al 26 jaar producten van idee naar massaproductie brengt, zei het heel direct. Sinds de komst van AI vinden ze software nauwelijks nog interessant om in te investeren. Met tools als Claude Code en Codex kom je razendsnel tot tachtig procent van een werkend product. Iedereen heeft toegang tot dezelfde modellen. Dan wordt het lastig om je met software alleen nog te onderscheiden. Hardware, productie, toeleveringsketens en de kennis om iets fysieks echt te laten werken: dat is moeilijk te kopiëren."
"Ze worden dan ook overspoeld met hardwareprojecten. Zestig tot zeventig procent van wat To the Moon nu doet is AI-gerelateerd, vooral edge computing: AI die op het apparaat zelf draait in plaats van in de cloud. Ze werken bijvoorbeeld aan een draagbaar apparaatje achter het oor dat stille spraak herkent, woorden die je alleen in gedachten vormt. Het prototype herkent al zo'n vijfhonderd woorden."
Heb je concrete voorbeelden van wat die snelheid oplevert?
"Genoeg. Een energiestartup die zonnepanelen voor Bangladesh en Afrika ontwikkelt, zag de materiaalkosten van zijn product in één uur dalen van 150 naar 15 dollar, puur door slimmer onderdelen te kiezen. Dat bedrijf heeft nu vijftig mensen in dienst. En een team dat ergens anders zes maanden had verspild, kwam terug met een derde van het budget. To the Moon bouwde het product in drie weken."
"Er is ook een keerzijde. Ze krijgen tegenwoordig zo'n tien berichten per week van mensen die denken dat ze een wereldveranderende uitvinding hebben, omdat ChatGPT ze vertelde dat het voor vierhonderd dollar te bouwen is. Via LinkedIn, Instagram en WhatsApp. De ChatGPT-revolutie voor hardware is begonnen, maar de laatste twintig procent vraagt nog altijd vakmanschap."
Wat betekent dit voor Nederlandse bedrijven?
"Stel jezelf de vraag waar jouw voordeel zit als al je concurrenten dezelfde AI-modellen gebruiken. Voor veel bedrijven ligt het antwoord in wat fysiek, eigen en moeilijk na te maken is. Dat kan een product zijn, maar ook je distributie, je data uit de echte wereld of je relatie met leveranciers. Software blijft belangrijk, maar het wordt de basis die iedereen heeft."
"En er ligt een concrete kans. To the Moon start volgend jaar een investeringsfonds dat teams per stuk een half miljoen tot een miljoen dollar geeft, inclusief kantoor, een volledig R&D-team en ruim duizend vooraf geselecteerde leveranciers. De oprichter heeft Nederlandse roots en ook in Nederland een fonds lopen. Voor Nederlandse hardwarestartups is Shenzhen daarmee dichterbij dan je denkt."


