Bubble tea uit de lucht: wat de drones van Meituan ons leren over de AI-economie
In Shenzhen zagen Remy Gieling en Job van den Berg de bezorgdrones van Meituan aan het werk. Waarom werkt dit daar wel, waar zit de AI en wat kan Nederland ervan leren?
Tijdens The AI Experience in Shenzhen zagen Remy Gieling en Job van den Berg met eigen ogen hoe Meituan, de grootste maaltijd- en boodschappenbezorger van China, bestellingen per drone aflevert. Het testgebied zijn ze daar allang ontgroeid: gewone klanten maken er dagelijks gebruik van. Wat zagen ze en wat zegt dit over de manier waarop AI de fysieke wereld binnenkomt?
Wat zagen jullie precies?
"Op een gegeven moment hingen er twaalf drones vlak bij elkaar in de lucht, allemaal met een bestelling onderweg. Ze vliegen naar een soort kluisjes, een slimme ophaalkast op straat of op een dak. De drone laat de bestelling erin zakken, de klant krijgt een melding en haalt zijn eten of drinken op. Het voelt futuristisch, maar voor de mensen daar is het inmiddels heel gewoon."
"En het is geen klein project meer. Meituan had eind vorig jaar zo'n zeventig droneroutes in steden als Shenzhen, Peking, Shanghai, Guangzhou, Hongkong en Dubai, met in totaal meer dan 780.000 bezorgde bestellingen. In Shenzhen staan inmiddels meer dan twaalfhonderd start- en landingsplekken voor drones."
Hoe goedkoop is het?
"Absurd goedkoop. We bestelden op een middag vier bubble tea's voor in totaal zo'n 3,50 euro, inclusief snelle bezorging. Hoe iemand daar geld aan verdient, weten we eerlijk gezegd niet. Maar de trend is duidelijk. Volgens Meituan zelf is het aantal bestellingen per locatie gestegen van een stuk of tien naar soms vierhonderd per dag, en dalen de kosten per bestelling met zo'n 40 tot 50 procent per jaar."
"Dat is het patroon dat we in China steeds zien. Eerst schaal, dan rendement. Ze bouwen de infrastructuur alvast, ook als de rekensom vandaag nog niet sluit."
Waarom lukt dit in Shenzhen wel en bij ons nog niet?
"Drie dingen komen daar samen. Ten eerste dichtheid: miljoenen mensen in hoge torens, waardoor één ophaalpunt heel veel klanten bedient. Ten tweede regelgeving: China heeft de zogeheten lage-hoogte-economie tot speerpunt gemaakt, en Shenzhen heeft er regels en vliegruimte voor ingericht. Ten derde de hardware. In Shenzhen zit de complete keten voor drones om de hoek. DJI komt er vandaan. Als je een onderdeel nodig hebt, heb je het dezelfde dag."
"En er zit een platform achter met enorme vraag. Meituan hoeft geen klanten te zoeken voor de drone. De klanten zitten al in de app, de restaurants ook. De drone is gewoon een extra schakel in een keten die al draait."
Waar zit eigenlijk de AI in dit verhaal?
"Vooral in de coördinatie. Elke drone moet een route kiezen die drukte en bebouwing vermijdt, op het juiste moment bij het restaurant zijn en landen op een plek waar een kluisje vrij is. Bij honderden drones tegelijk wordt dat een gigantisch real-time puzzelstuk. Later die week spraken we met Xunce, een Chinees databedrijf dat precies dit soort datastromen verwerkt. Een vloot van honderden drones produceert per milliseconde data over positie, batterij, temperatuur en weer. Die data moet je eerst stabiel opslaan en structureren voordat er een model iets zinnigs mee kan."
"En aan de voorkant zie je de agents komen. Huawei liet zien dat in China persoonlijke AI-agents op de telefoon al zelfstandig eten bestellen, betalen en de bezorging regelen. Combineer dat met drones en de hele keten van 'ik heb trek' tot 'het staat in het kluisje' loopt zonder menselijke tussenkomst. Dat is agentic commerce in de praktijk."
Gaan we binnenkort in Nederland ook bubble tea per drone ontvangen?
"Niet volgend jaar, denk ik. Onze steden zijn minder dicht, het luchtruim is strenger gereguleerd en er is minder maatschappelijk draagvlak. Maar ik zou het niet wegzetten als iets Chinees. Meituan vliegt ook al in Dubai en Hongkong. Zodra de techniek en de kosten zich in een paar markten bewijzen, gaat het snel."
"De les voor Nederlandse organisaties zit ook minder in de drone zelf. Het gaat om denken in de hele keten. De kracht van Meituan zit in het aan elkaar knopen van app, data, logistiek, hardware en regelgeving. Daar zit het concurrentievoordeel. Iedere retailer of logistieke partij kan zich afvragen: welke schakel in mijn keten kan ik automatiseren als ik de data al op orde heb?"
Wat nemen jullie zelf mee?
"Dat AI het meest zichtbaar wordt waar software de fysieke wereld raakt. We praten in Europa veel over chatbots en copilots. In Shenzhen zie je AI letterlijk boven je hoofd vliegen. Dat verandert je blik op wat er de komende jaren mogelijk is."
