De Chinese innovatiegolf: fascinerend, verbluffend én confronterend

Recent maakten we een reis door China. We bezochten meer dan 10 tech-bedrijven in Shanghai, Shenzhen en Guangzhou (o.a.Tencent, Huawei, GAC, Meituan, UbTech, Poizon en SenseTime). In dit artikel delen we onze inzichten en ervaringen van deze reis. Want de ontwikkelingen in China gaan in een tempo dat voor velen nauwelijks bij te benen is. Terwijl westerse landen nog nadenken over ethiek, regelgeving en implementatie, lijkt China alweer een stap verder te zijn. Of het nu gaat om kunstmatige intelligentie, automatisering, digitale betaalmiddelen, gezichtsherkenning of slimme steden – de snelheid en schaal waarop technologie daar wordt ingezet, is ronduit indrukwekkend.
Voor wie het gadeslaat, is de eerste reactie vaak een mengeling van verbazing en verwarring. Hoe is dit mogelijk? Wat gebeurt daar allemaal? En hoe kunnen wij als organisatie in dit tempo ooit mee? Maar die verwondering hoeft niet te verzanden in een gevoel van achterstand of angst. Sterker nog: misschien is het tijd om het perspectief eens te kantelen.
Wat als we niet proberen bij te benen, maar juist leren te observeren? Niet om te kopiëren, maar om geïnspireerd te raken?
China is uitgegroeid tot een mondiale innovatiemotor. In veel sectoren wordt technologie er niet alleen als hulpmiddel ingezet, maar als drijvende kracht van economische en maatschappelijke ontwikkeling. Bedrijven als Alibaba, Tencent, Huawei en tal van minder bekende spelers experimenteren, lanceren, testen en schalen in razend tempo. De manier waarop ze gebruikersfeedback integreren, systemen met elkaar verbinden en nieuwe verdienmodellen creëren is soms verbluffend effectief.
Voor bedrijven in Europa ligt hier een kans. Niet om dezelfde dingen te doen, maar om met een nieuwsgierige blik te kijken:
China laat zien wat er mogelijk is als technologie niet alleen een kostenpost is, maar een strategisch kernonderdeel van je bedrijfsvoering. Als je durft te experimenteren en falen ziet als leerkans. Als je schaalgrootte en snelheid niet ziet als obstakel, maar als vliegwiel. Maar juist omdat China zo fascinerend is, is het belangrijk om ook stil te staan bij wat er onder de oppervlakte gebeurt. Want niet alles wat snel en technologisch vooruitstrevend oogt, is wenselijk – laat staan navolgbaar. Bovendien is de manier van zakendoen vaak fundamenteel anders. En hoewel de arbeidsefficiëntie en productiecapaciteit indrukwekkend zijn, staan daar soms intensieve werkdruk, gebrekkige arbeidsrechten tegenover. Kortom: er is veel dat we met open blik kunnen observeren – maar minstens zoveel dat we bewust níet moeten willen overnemen. Want technologische kracht zonder moreel kompas is geen vooruitgang, maar een risico.
Daarom is het zo belangrijk dat bedrijven in Europa niet alleen met bewondering, maar ook met nuance kijken naar wat er in China gebeurt. Niet om onszelf kleiner te maken, maar om te beseffen wat onze unieke kracht is: innoveren mét waarden. Met oog voor menselijkheid, ethiek, duurzaamheid en maatschappelijke impact.
Wat China ons laat zien, is dat we best wat sneller mogen durven. Meer mogen experimenteren, meer mogen vertrouwen op data en technologie als groeimotor. Maar het laat ons óók zien dat we daarbij onze kernprincipes niet mogen loslaten. Dat snelheid niet alles is – en dat verantwoordelijkheid, transparantie en individuele rechten net zo goed innovatieve krachten zijn.
China is geen blauwdruk. Het is een spiegel. Een spiegel die laat zien hoe snel het kan gaan, hoe groots er gedacht wordt, maar ook hoe belangrijk het is om jezelf af te vragen: Waar staan wij voor? Wat is onze eigen koers?
Het is aan ons om die spiegel te gebruiken om scherper te zien. Om technologie niet te vrezen, maar juist te omarmen – op onze manier. Op een manier die past bij wie we zijn en waar we naartoe willen.
Niet om bij te benen, maar om richting te geven. Niet om te kopiëren, maar om bewust te kiezen.